विद्यार्थ्यांना दिवाळी भेट; पाचवी-आठवी शिष्यवृत्तीधारकांना १९ कोटींचे वितरण
राज्यात १९५४-५५ पासून ही योजना कार्यान्वित आहे. ही योजना इयत्ता ४ थी व इयत्ता ७वी मध्ये शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांकरिता राबविण्यात येत असे. आता ही शिष्यवृत्ती परीक्षा पाचवी व आठवीसाठी घेतली जाते.
eduvarta@gmail.com 
एज्युवार्ता न्यूज नेटवर्क
शालेय शिक्षण विभागाच्या (School Education Department) पाचवी-आठवी शिष्यवृत्ती परीक्षेतील (Scholarship Exam) ३२ हजार ६६७ शिष्यवृत्तीधारकांना नवीन दराने १९ कोटी रुपयांचे वितरण दिवाळीच्या (Diwali) पार्श्वभूमीवर करण्यात आल्याची माहिती योजना शिक्षण संचालक डॉ. महेश पालकर (Dr. Mahesh Palkar) यांनी दिली. दरवर्षी पाचवीच्या परीक्षेतून शिष्यवृत्तीधारक ठरलेल्या आणि पुढे सहावी ते आठवीमध्ये शिक्षण घेणाऱ्या एकूण ५० हजार ०४९ विद्यार्थ्यांना शिष्यवृत्ती देण्यात येते. तर आठवीच्या परीक्षेतून शिष्यवृत्तीधारक ठरलेल्या आणि नववी व दहावीमध्ये शिक्षण घेणाऱ्या एकूण ३२ हजार ५१६ विद्यार्थ्यांना ही वार्षिक शिष्यवृत्ती देण्यात येते.
राज्यात १९५४-५५ पासून ही योजना कार्यान्वित आहे. ही योजना इयत्ता ४ थी व इयत्ता ७वी मध्ये शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांकरिता राबविण्यात येत असे. आता ही शिष्यवृत्ती परीक्षा पाचवी व आठवीसाठी घेतली जाते. महाराष्ट्र राज्य परिक्षा परिषदेमार्फत घेण्यात येणा-या या परिक्षेत गुणवत्ता यादीतील विद्यार्थ्याना मंजूर संचानुसार योजनेचा लाभ दिला जातो. ही शिष्यवृत्ती समाधानकारक प्रगती व चांगल्या वर्तणूकीच्या आधारे पुढे चालू राहते.
नवनियुक्त अंगणवाडी सेविकांची ‘दिवाळी’; राज्य शासनाकडून मोठे गिफ्ट
याविषयी अधिक माहिती देताना योजना शिक्षण संचालनालयाचे उपसंचालक राजेश क्षीरसागर म्हणाले, 'पुर्व उच्च प्राथमिक व पुर्व माध्यमिक शाळा शिष्यवृत्ती' ही शिष्यवृत्ती गुणवान विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक प्रोत्साहनात्मक देण्यात येते. इयत्ता ५ वी साठी एकूण संच संख्या १६ हजार ६८३ एवढी असून इयत्ता ८ वी साठी १६ हजार २५८ संच संख्या आहे. परीक्षेतून गुणवत्तेच्या आधारे शिष्यवृत्तीधारक ठरल्यानंतर शिष्यवृत्तीचे वितरण विद्यार्थ्यांच्या बँक खात्यावर केले जात आहे. विद्यार्थ्यांच्या बँक खात्याची अचूक माहिती प्राप्त न होणे ही शिष्यवृत्ती वितरणातील प्रमुख अडचण आहे.
२०२१ पर्यंत शिष्यवृत्ती प्राप्त नसलेल्या शिष्यवृत्ती धारकांनी आपल्या बँक खात्याची माहिती तालुकास्तरावर गटशिक्षणाधिकारी यांचेकडे अचूक द्यावी. ही माहिती www.eduonlinescholarship.com या संकेतस्थळावर गटशिक्षणाधिकारी यांचेकडून अपडेट झाल्यास संबंधित विद्यार्थ्यांच्या बँक खात्यावर शिष्यवृत्ती अदा करण्यात येईल. तर २०२१ नंतर शिष्यवृत्ती धारक ठरलेल्या विद्यार्थ्यांच्या बँक खात्याची माहिती संबंधित शाळेने परीक्षा परिषदेच्या www.mscepune.in या संकेतस्थळावर शाळा लॉगीनद्वारे अचूकपणे भरणे आवश्यक आहे. त्यासाठी शिष्यवृत्तीधारकांनी शाळेच्या मुख्याध्यापकाकडे संपर्क साधावा, असे आवाहन संचालनालयाकडून करण्यात आले आहे.
विद्यार्थ्यांना २०२२-२३ पर्यंत संचनिहाय जुन्या विविध दराने इयत्ता पाचवीसाठी एक हजार व इयत्ता आठवीसाठी दीड हजार रुपये शिष्यवृत्तीचे वितरण करण्यात येत होते. २०२३ पासून सरसकट इयत्ता पाचवी ५ हजार व इयत्ता आठवीसाठी ७ हजार ५०० अशी शिष्यवृत्तीच्या दरामध्ये सुधारणा करण्यात आली आहे. त्याप्रमाणे विद्यार्थ्यांना वाढीव दराने शिष्यवृत्तीचे वितरण करण्यात येत आहे. २०२३-२४ मध्ये विद्यार्थ्यांना शिष्यवृत्ती वितरणासाठी ४९ कोटी ९४ लाख ५० हजार रुपये आवश्यक आहेत. त्यापैकी नुकताच शासन स्तरावरुन १९ कोटी ३९ लाख१९ हजार रुपये निधी प्राप्त झाला आहे. हा निधी सध्या इयत्ता ७ वी इ. ८ वी व इयत्ता १० वी मध्ये शिक्षण घेत असलेल्या विद्यार्थ्यांना त्यांच्या बँक खात्यावर वितरीत करण्यात आला आहे. नवीन दराने पहिल्यांदाच शिष्यवृत्तीचे वितरण होत आहे. दिवाळीच्या पार्श्वभूमीवर शिष्यवृत्ती वितरणासाठी योजना अधिकारी मंगल वाव्हळ, अश्विनी साठे यांनी विशेष परिश्रम घेतले.
३० नोव्हेंबरपर्यंत भरता येणार अर्ज
चालू शैक्षणिक वर्ष २०२३-२४ साठी १८ फेब्रुवारी रोजी संपूर्ण राज्यात एकाच वेळी शिष्यवृत्ती परीक्षा घेण्यात येणार आहे. त्यासाठी परीक्षा परिषदेच्या संकेतस्थळावर ऑनलाईन अर्ज भरण्याची प्रक्रिया सुरू असून ९ नोव्हेंबर पर्यंत राज्यातील ३४ हजार ४३२ शाळांमधील इयत्ता पाचवीच्या ३ लाख ७७ हजार ८०६ आणि आठवीच्या २ लाख ८२ हजार ४५७ विद्यार्थ्यांनी ऑनलाइन अर्ज भरले आहेत. नियमित शुल्कासह ऑनलाइन अर्ज भरण्याचा अखेरचा दिनांक ३० नोव्हेंबर तर विलंब शुल्कासह १५ डिसेंबर आहे.
उर्वरित विद्यार्थ्यांनाही लवकरच वितरण
उर्वरित विद्यार्थ्यांना नवीन दराने शिष्यवृत्ती वितरित करण्यासाठी आवश्यक निधीची राज्य शासनाकडे मागणी केलीआहे,निधी प्राप्त होताच उर्वरित सर्व विद्यार्थ्यांनाही शिष्यवृत्ती वितरण करण्यात येईल."
- डॉ महेश पालकर, शिक्षण संचालक (योजना), पुणे
शैक्षणिक बातम्यांचे अपडेट मिळविण्यासाठी व्हॉट्सअप ग्रुपमध्ये सहभागी व्हा.
