UGC CARE जर्नल्स बंद; संशोधन जर्नल्सच्या निवडीसाठी नवीन नियम

एज्युवार्ता न्यूज नेटवर्क 

विद्यापीठ अनुदान आयोगाने (University Grants Commission) UGC त्यांची “CARE जर्नल्स लिस्ट” (CARE Journals List) बंद करण्याचा निर्णय घेतला आहे. (has been decided to close) तसेच UGC ने संशोधन जर्नल्सच्या निवडीसाठी नवीन नियमांवर प्रतिक्रिया मागवल्या आहेत. शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांना त्यांचे संशोधन पत्र प्रकाशित करण्यासाठी चांगले पर्याय उपलब्ध व्हावेत यासाठी संशोधन प्रकाशनांचे मूल्यांकन विकेंद्रित करणे, हे या बदलांमागचे प्रमुख्य उद्देश आहे. 

UGC-CARE यादी का बंद करण्यात आली?

संशोधन प्रकाशनांची गुणवत्ता राखण्यासाठी २०१८ मध्ये UGC-CARE यादी सुरू करण्यात आली. तथापि, कालांतराने, या यादीत अनेक त्रुटी आढळल्या. यादीत जर्नल्स जोडण्यात आणि यादीतून काढून टाकण्यात विलंब, पारदर्शकतेचा अभाव, निकृष्ट दर्जाच्या जर्नल्सचा समावेश, भारतीय भाषांमध्ये प्रकाशित होणाऱ्या संशोधन पत्रांवर नकारात्मक परिणाम या समस्यांमुळे आता  संशोधन प्रकाशनांचे मूल्यांकन करण्याची जबाबदारी संस्थांवर सोपवण्याची तयारी सुरू झाली आहे. 

यासंदर्भात बोलताना यूजीसीचे अध्यक्ष जगदीश कुमार म्हणाले, "केअर यादी रद्द करण्याचा उद्देश शैक्षणिक स्वातंत्र्याला प्रोत्साहन देणे आहे. आता संशोधकांना त्यांच्या विषयाच्या जर्नल्समध्ये कोणत्याही केंद्रीय यादीच्या निर्बंधांशिवाय संशोधन प्रकाशित करण्यास स्वातंत्र्य असेल."
त्यांनी असेही सांगितले की, "आता उच्च शिक्षण संस्थांना (HEIs) स्वतः उच्च संशोधन मानके सुनिश्चित करावी लागतील आणि निकृष्ट दर्जाच्या जर्नल्सचा प्रसार रोखण्याची जबाबदारी घ्यावी लागेल." UGC ने जर्नल मूल्यांकनासाठी काही सूचक निकष प्रसिद्ध केले आहेत आणि त्यावर अभिप्राय मागवले आहेत.