धक्कादायक ! लोकसंख्या वाढीपेक्षा, विद्यार्थी आत्महत्या दर जास्त ; NCRB चा वार्षिक अहवाल

एज्युवार्ता न्यूज नेटवर्क 

भारतातील विद्यार्थ्यांच्या आत्महत्येचे प्रमाण (Student suicide rate) चिंताजनक असून त्याचा वार्षिक दर वाढत आहे. त्यातही हा दर लोकसंख्या वाढीच्या दरापेक्षा आणि एकूण आत्महत्येच्या प्रवृत्तीपेक्षा जास्त आहे. एका नव्या अहवालात ही धक्कादायक माहिती देण्यात आली आहे. नॅशनल क्राइम रेकॉर्ड ब्युरो (NCRB) डेटावर आधारित 'स्टुडंट सुसाइड: ए स्प्रेडिंग एपिडेमिक इन इंडिया' ने (Student Suicide : A Spreading Epidemic in India) हा वार्षिक अहवाल बुधवारी IC3 कॉन्फरन्स आणि एक्सपो 2024 मध्ये प्रसिद्ध केला आला.
या अहवालात असे नमूद करण्यात आले आहे की, एकूण आत्महत्यांच्या घटनांमध्ये दरवर्षी दोन टक्क्यांनी वाढ झाली आहे, तर विद्यार्थी आत्महत्यांच्या घटनांमध्ये चार टक्क्यांनी वाढ झाली आहे. 

IC3 संस्थेने संकलित केलेल्या अहवालात असे म्हटले आहे की, "गेल्या दोन दशकांमध्ये विद्यार्थ्यांच्या आत्महत्यांमध्ये राष्ट्रीय सरासरीच्या दुप्पट वार्षिक चार टक्के दराने वाढ झाली आहे." 2022 मध्ये, एकूण विद्यार्थी आत्महत्या प्रकरणांपैकी 53 टक्के पुरुष विद्यार्थ्यांनी आत्महत्या केल्या आहेत. 2021 ते 2022 या कालावधीत पुरुष विद्यार्थ्यांच्या आत्महत्या सहा टक्क्यांनी कमी झाल्या आहेत, तर विद्यार्थिनींच्या आत्महत्या सात टक्क्यांनी वाढल्या आहेत.

अहवालात म्हटले आहे की, 'विद्यार्थ्यांच्या आत्महत्येच्या घटना लोकसंख्या वाढीचा दर आणि एकूण आत्महत्येचा कल या दोन्हीपेक्षा जास्त आहेत. गेल्या दशकात 0 ते 24 वयोगटातील लोकसंख्या वाढ 58.2 कोटींवरून 58.1 कोटींवर कमी झालेली असताना, विद्यार्थी आत्महत्यांची संख्या 6 हजार 654 वरून 13 हजार 44 वर गेली आहे.

IC3 संस्था ही एक स्वयंसेवक-आधारित संस्था आहे जी जगभरातील उच्च माध्यमिक शाळांना त्यांच्या प्रशासक, शिक्षक आणि समुपदेशकांना मजबूत करिअर आणि महाविद्यालयीन समुपदेशन विभाग स्थापन आणि राखण्यासाठी मार्गदर्शन आणि प्रशिक्षण संसाधनांद्वारे मदत करते. या अहवालानुसार, महाराष्ट्र, तामिळनाडू आणि मध्य प्रदेश या राज्यांमध्ये विद्यार्थ्यांच्या आत्महत्यांचे प्रमाण सर्वाधिक आहे, जे मिळून राष्ट्रीय एकूण एकतृतीयांश आहेत. दक्षिणेकडील राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेश एकत्रितपणे अशा प्रकरणांमध्ये 29 टक्के आहेत, तर उच्च शैक्षणासाठी ओळख असणारे राजस्थान 10 व्या क्रमांकावर आहे.