फिजिओथेरपी व ऑक्युपेशनल थेरपी पदव्यांमध्ये मोठा बदल; विशेषीकरणासह पदव्या देण्याचे यूजीसीचे निर्देश
युजीसीने विद्यापीठांना २०२६-२७ पासून विशेषीकरणासह MPT आणि MOT पदव्या प्रदान करण्याचे निर्देश दिले आहेत, ज्यामुळे संलग्न आरोग्यसेवा शिक्षणात मोठे बदल होणार आहेत.
Eduvarta
एज्युवार्ता न्यूज नेटवर्क
विद्यापीठ अनुदान आयोगाने (यूजीसी) अलाईड आणि हेल्थकेअर शिक्षण क्षेत्रात महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. मास्टर ऑफ फिजिओथेरपी (एमपीटी) आणि मास्टर ऑफ ऑक्युपेशनल थेरपी (एमओटी) या पदव्युत्तर पदव्या आता सामान्य स्वरूपात न देता संबंधित विशेषीकरणासह प्रदान करण्यात याव्यात, असे स्पष्ट निर्देश देण्यात आले आहेत. राष्ट्रीय सहयोगी व आरोग्यसेवा व्यवसाय आयोगाच्या (एनसीएएचपी) शिफारशीनुसार हा निर्णय घेण्यात आला असून शैक्षणिक वर्ष २०२६-२७ पासून तो लागू होणार आहे. २०१४ च्या पदवीविषयक अधिसूचनेत पाचवी दुरुस्ती करून राजपत्राद्वारे ही तरतूद अधिसूचित करण्यात आली आहे.
नव्या व्यवस्थेनुसार एमओटीमध्ये स्नायू-अस्थि विज्ञान, बालरोग व नवजात शिशुशास्त्र, मज्जासंस्थाविज्ञान, मानसिक आरोग्य, हृदयरोग व फुफ्फुस विज्ञान, पुनर्वसन शास्त्र, वृद्धवैद्यकशास्त्र तसेच हस्त व कर्करोगविषयक शास्त्र यांसारख्या विशेषीकरणांचा समावेश आहे. एमपीटीसाठी क्रीडा विज्ञान, बालरोग व नवजात शिशु विज्ञान, प्रसूती व स्त्रीरोग विज्ञान, कर्करोग विज्ञान आणि समुदाय पुनर्वसन विज्ञान यांसारख्या शाखांना मान्यता देण्यात आली आहे. त्यामुळे पदव्युत्तर शिक्षण अधिक विशिष्ट आणि कौशल्यपूर्ण बनेल.
२०२६-२७ पूर्वी प्रवेश घेतलेल्या विद्यार्थ्यांना मात्र जुनी अधिसूचना लागू राहील आणि त्यांना सामान्य पदव्याच मिळतील. एमपीटी व एमओटी अभ्यासक्रम चालविणाऱ्या विद्यापीठांना नव्या तरतुदींनुसार अभ्यासक्रम पुनर्रचित करावे लागणार आहेत. या बदलामुळे अभ्यासक्रम अधिक व्यावसायिक आणि बाजारपेठेच्या गरजेनुसार तयार होतील.
याच अधिसूचनेत बॅचलर ऑफ ऑप्टोमेट्रीचा किमान कालावधी चार वर्षांवरून पाच वर्षे करण्यात आला आहे. तसेच वैद्यकीय प्रयोगशाळा विज्ञान, इमर्जन्सी मेडिकल टेक्नॉलॉजी, अॅनेस्थेसिया व ऑपरेशन थिएटर टेक्नॉलॉजी, रेडिओलॉजी व इमेजिंग, रेडिएशन थेरपी, न्यूक्लियर मेडिसिन आणि मेडिकल फिजिक्स यांसारख्या अनेक पदवी व पदव्युत्तर पदव्यांचाही समावेश करण्यात आला आहे.
एनसीएएचपीच्या कक्षेतील या सर्व पदव्यांना वैद्यकशास्त्र, आयुर्वेद, युनानी, होमिओपॅथी, संलग्न आरोग्यसेवा, औषधनिर्माणशास्त्र आणि परिचारिका या शीर्षकांखाली यूजीसीच्या चौकटीत बसविण्यात आले आहे. एकूणच हा निर्णय अलाईड हेल्थकेअर शिक्षणाची गुणवत्ता वाढवणारा आणि विद्यार्थ्यांना अधिक विशेष कौशल्ये देणारा ठरणार आहे.
